คำนำ
ความรู้สึกแรกที่ได้อ่านหนังสือต้นฉบับภาษาอังกฤษ คือ เป็นการเขียนที่ตรงจุดถึงปัญหาด้านจิตใจที่พบกันมากในปัจจุบัน เป็นสิ่งทีผมมักจะพูดถึงหรือให้คำแนะนำต่อผู้ที่มารับการปรึกษาอยู่เสมอ ทั้งยังไม่ยากแก่การเข้าใจ เนื่องจากหลักการขั้นพื้นฐานมาจากลัทธิเซ็นซึ่งมีจุดกำเนิดจากพุทธศาสนาเช่นเดียวกันกับฝ่ายเถรวาทในบ้านเรา
สภาพสังคมไทยในยุคปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลงเร็วกว่าแต่ก่อนมาก ซึ่งหากมองในแง่ของสุขภาพจิตแล้วค่อนข้างจะน่าเป็นห่วง เนื่องจากการปรับตัวทางด้านจิตใจ อันอิงอยู่กับค่านิยม ขนบธรรมเนียมประเพณี ตามไม่ทันต่อการเปลี่ยนแปลงทางด้านวัตถุที่ประดังกันเข้ามา
ในขณะนี้สภาพสังคมนั้นสลับซับซ้อนขึ้น ความสัมพันธ์ที่เรามีต่อคนรอบข้างและสิ่งแวดล้อมหลายหลากมากขึ้น ความต้องการในสิ่งพื้นฐานอันจำเป็นต่อการดำรงชีพเปลี่ยนรูปแบบไปสู่สิ่งที่ไม่อาจเห็นเป็นรูปธรรมชัดเจน น้ำใจที่มีต่อกันฉันพี่น้องแบบแต่ก่อนลดลง การแข่งขันมีสูงกว่าเดิม
เหล่านี้ล้วนแต่ทำให้เราแปลกแยกไปจากสภาพเป็นจริงอันเป็นพื้นฐานของชีวิตมากขึ้น หมกมุ่นอยู่กับตัวเองมากขึ้น สนใจใส่ใจต่อผู้อื่นน้อยลง เราดิ้นรนต่อสู้เพื่อสิ่งต่าง ๆ มากมาย โดยที่อาจจะไม่มีเวลามาครุ่นคิดว่าที่เราทำไปนั้นเพื่ออะไร จุดมุ่งหมายในชีวิตของเราคืออะไรกันแน่
ปัญหาชีวิตของคนเราในทุกวันนี้ กล่าวถึงที่สุดแล้ว เป็นมาจากการอยู่อย่างขาด
ความเข้าใจในตนเองและสภาพเป็นจริงภายนอก อันนำมาสู่การใช้ชีวิตตามมายาแห่งจิตที่คอยปรุงแต่ง ชีวิตขาดความกลมกลืนเป็นหนึ่งเดียวกับธรรมชาติ ซึ่งเป็นสรรพสิ่งที่เคลื่อนไหลไม่หยุดนิ่ง หากแต่ตัณหา ของมนุษย์ต้องการสิ่งซึ่งคงที่ จึงเกิดภาวะขัดแย้งขึ้น อันเป็นสิ่งที่ยากจะผ่านพ้น หากยังไม่สามารถสลัด พ้นพรมแดนแห่งตัวตนไปได้
ในหนังสือนี้จะกล่าวถึงการดำเนินชีวิตของเราเพื่อให้สอดคล้องกับสภาพเป็นจริง โดยการยอมรับต่อสิ่งที่เราคิดหรือรู้สึกอย่างที่มันเป็น แต่กระทำในสิ่งที่ควรกระทำใช้ชีวิตอย่างสร้าง สรรค์ แทนที่จะอยู่อย่างหลอกตัวเอง ปล่อยให้อารมณ์เข้าครอบงำหรือชี้นำการดำเนินชีวิตของเรา อันก่อให้เกิดปัญหาต่าง ๆ ติดตามมามากมาย
ในแต่ละขณะ แต่ละสถานการณ์ เราก็มีความคิดความรู้สึกและการตอบสนองแตก ต่างกันออกไป คนเรามิได้พลาดหรือล้มเหลวอยู่ตลอด ประสบการณ์ของเราในแต่ละช่วงชีวิตไม่ว่าจะ เป็นความสำเร็จหรือความล้มเหลว ล้วนแต่ทำให้ตนเองพัฒนาขึ้น หากเรามุ่งที่จะเรียนรู้จากมัน เรามี ศักยภาพที่จะพัฒนาตนเองในตัวอยู่แล้ว เพียงแต่ในบางครั้งเรามิได้ใช้เท่านั้นเอง ซึ่งเชื่อว่าหาก ศึกษาและปฏิบัติตามคำแนะนำในหนังสือเล่มนี้ จะทำให้การใช้ชีวิตของเรามีคุณค่ายิ่งขึ้น ทั้งต่อตนเอง และผู้อื่น
น.พ. มาโนช หล่อตระกูล
อยู่อย่างสร้างสรรค์ -- มาโนช หล่อตระกูล